{"id":1114,"date":"2015-09-29T13:53:41","date_gmt":"2015-09-29T11:53:41","guid":{"rendered":"http:\/\/safundacio.es\/?p=1114"},"modified":"2018-04-03T12:48:27","modified_gmt":"2018-04-03T10:48:27","slug":"es-cristians-dal-mayurqa-un-estatus-tolerat-part-iii-de-iv","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/safundacio.es\/es\/documents\/altres-documents\/es-cristians-dal-mayurqa-un-estatus-tolerat-part-iii-de-iv\/","title":{"rendered":"Es cristians d&#8217;Al-May\u00fbrqa: Un estatus tolerat (Part III de IV)"},"content":{"rendered":"<p><span class=\"s19\"><span class=\"s6\">Fa uns mesos Toni Cantarellas, editor de sa revista Toc-Toc,<\/span><span class=\"s6\">\u00a0se centrava en ses darreres troballes que s\u2019han fet d\u2019un personatge extraordinari, el gran senyor Ben Abet, per desfer sa tesi catalanista de s\u2019any zero de sa conquista de 1229 o, com ell anomenava, es mite de sa\u00a0<\/span><span class=\"s7\">tabula rasa<\/span><span class=\"s6\">. Lluny d\u2019aquesta\u00a0<\/span><span class=\"s7\">tabula rasa<\/span><span class=\"s6\">\u00a0que es catalanisme ha conseguit convertir en doctrina oficial, es fet \u00e9s que encara conservam llinatges cristians i jueus d\u2019abans de sa conquista, lo que demostraria sa seva pres\u00e8ncia abans de 1229 i sa seva coexist\u00e8ncia\u00a0<\/span><span class=\"s6\">\u2013prec\u00e0ria, clandestina, tolerada\u2013\u00a0<\/span><span class=\"s6\">amb sos sarra\u00efns. Amb aquest nou assaig que presentam<\/span><span class=\"s6\">\u00a0avui, s\u2019autor grata m\u00e9s endins i s\u2019aventura a descriure<\/span><span class=\"s6\">\u00a0com devia ser aquesta\u00a0<\/span><span class=\"s6\">pres\u00e8ncia<\/span><span class=\"s6\">\u00a0des cristians (o moss\u00e0rabs)\u00a0<\/span><span class=\"s6\">dins<\/span><span class=\"s6\">es\u00a0<\/span><span class=\"s6\">m\u00f3n musulm\u00e0<\/span><span class=\"s6\">.\u00a0<\/span><span class=\"s6\">Pes seu inter\u00e8s i per sa seva llarg\u00e0ria\u00a0dividirem\u00a0aquest<\/span><span class=\"s6\">\u00a0segon assaig en quatre parts. Sa setmana passada public\u00e0rem ses parts I i II. Avui i dem\u00e0 treurem sa III i sa IV part.<br \/>\n<\/span><\/span><\/p>\n<p class=\"s16\"><span class=\"s19\"><strong>Un estatus tolerat (III)<\/strong><\/span><\/p>\n<p class=\"s16\"><span class=\"s19\">Un a<\/span><span class=\"s19\">ltre eminent\u00a0<\/span><span class=\"s19\">doctor\u00a0<\/span><span class=\"s19\">d\u2019<\/span><span class=\"s6\">hist\u00f2ria m<\/span><span class=\"s6\">edieval<\/span><span class=\"s6\">,\u00a0<\/span><span class=\"s15\">\u00c1lvaro Santamar\u00eda<\/span><span class=\"s6\">,\u00a0<\/span><span class=\"s19\">defensa que<\/span><span class=\"s19\">,<\/span><span class=\"s19\">\u00a0du<\/span><span class=\"s19\">rant sa dominaci\u00f3 sarra\u00efna<\/span><span class=\"s19\">,<\/span><span class=\"s19\">\u00a0ets \u2018Arroms\u2019<\/span><span class=\"s19\">\u00a0(<\/span><span class=\"s20\">rum\u00eds<\/span><span class=\"s19\">)<\/span><span class=\"s19\">,<\/span><span class=\"s19\">\u00a0mercaders i menestral<\/span><span class=\"s19\">s<\/span><span class=\"s19\">,\u00a0<\/span><span class=\"s19\">constitueixen<\/span><span class=\"s19\">\u00a0una comunitat no institucionalisada,\u00a0<\/span><span class=\"s19\">que no disfruta\u00a0<\/span><span class=\"s19\">de s\u2019estatus de\u00a0<\/span><span class=\"s19\">\u2018<\/span><span class=\"s19\">dhimies<\/span><span class=\"s19\">\u2019<\/span><span class=\"s19\">\u00a0o protegits,\u00a0<\/span><span class=\"s19\">i que han conseguit una<\/span><span class=\"s19\">\u00a0resid\u00e8ncia tolerada a canvi de qualque tipo de tributac<\/span><span class=\"s19\">i\u00f3 personal assimilada a sa \u2018xiz<\/span><span class=\"s19\">a\u2019, impost de capitaci\u00f3 personal satisfet per cristians i jueus a la resta d\u2019Al-Andalus.\u00a0<\/span><span class=\"s19\">Es llinatge Arrom<\/span><span class=\"s19\">\u00a0devia ser molt com\u00fa per\u00a0<\/span><span class=\"s19\">designar<\/span><span class=\"s19\">\u00a0tot u<\/span><span class=\"s19\">n col\u00b7lectiu, per\u00f2 amb sa conqui<\/span><span class=\"s19\">sta, molts d\u2019ells\u00a0<\/span><span class=\"s19\">barataren es seu nom<\/span><span class=\"s19\">\u00a0per sa connotaci\u00f3 despectiva amb\u00a0<\/span><span class=\"s19\">qu\u00e8<\/span><span class=\"s19\">\u00a0es sarra\u00efns se referien a ells, quedant en un llinatge minoritari, per\u00f2 encara viu.<\/span><span class=\"s19\">\u00a0Un altre llinatge extraordinari que va sobreviure a sa dominaci\u00f3 sarra\u00efna \u00e9s es de \u2018Caymari\u2019, corrupci\u00f3 des llat\u00ed \u2018<\/span><span class=\"s21\">Cayus Marius\u2019<\/span><span class=\"s19\">, g<\/span><span class=\"s19\">eneral rom\u00e0 que particip\u00e0 amb\u00a0<\/span><span class=\"s21\">Quinto C. Metello<\/span><span class=\"s19\">\u00a0a sa colonisaci\u00f3 de\u00a0<\/span><span class=\"s19\">s\u2019illa<\/span><span class=\"s19\">. D<\/span><span class=\"s19\">e fet, devora es poble de Caimari, a Fornassos, s\u2019han trobat s<\/span><span class=\"s19\">es restes d\u2019un assentament rom\u00e0<\/span><span class=\"s19\">.\u00a0<\/span><span class=\"s19\">Molts des top\u00f2nims des\u00a0<\/span><span class=\"s20\">balearicum eloquio<\/span><span class=\"s19\">\u00a0foren simplement adaptats a s\u2019\u00e0rab, seguint es propi exemple des noms de ses illes<\/span><span class=\"s19\">, com\u00a0<\/span><span class=\"s19\">\u2018<\/span><span class=\"s19\">May\u00fbrqa<\/span><span class=\"s19\">\u2019<\/span><span class=\"s19\">, de\u00a0<\/span><span class=\"s19\">\u2018<\/span><span class=\"s19\">Mallorca<\/span><span class=\"s19\">\u2019, que a\u00a0<\/span><span class=\"s19\">l<\/span><span class=\"s19\">a vegada t\u00e9<\/span><span class=\"s19\">\u00a0es precedent en \u2018Majorica\u2019. P<\/span><span class=\"s19\">er\u00f2 que<\/span><span class=\"s19\">,<\/span><span class=\"s19\">segons\u00a0<\/span><span class=\"s19\">sa\u00a0<\/span><span class=\"s19\">ben plausible\u00a0<\/span><span class=\"s19\">tesi<\/span><span class=\"s19\">que explicarem en detall quan pertoqui\u00a0<\/span><span class=\"s19\">des<\/span><span class=\"s19\">\u00a0reconegut\u00a0<\/span><span class=\"s19\">fil\u00f2leg\u00a0<\/span><span class=\"s19\">catal\u00e0\u00a0<\/span><span class=\"s21\">Joan Coromines<\/span><span class=\"s19\">, es llatins haurien derivat de sa forma indoeuropea\u00a0<\/span><span class=\"s6\">&#8216;Maglorica&#8217;<\/span><span class=\"s6\">, origen de s\u2019actual pronuncia<\/span><span class=\"s6\">\u00a0nativa des nom de s\u2019illa major<\/span><span class=\"s6\">.\u00a0<\/span><\/p>\n<p class=\"s16\"><span class=\"s19\">S\u2019exhaustiu estudi des\u00a0<\/span><span class=\"s19\">D<\/span><span class=\"s19\">octor<\/span><span class=\"s21\">\u00a0\u00c0lvar Galm\u00e9s<\/span><span class=\"s19\">,\u00a0<\/span><span class=\"s19\">fil\u00f2leg\u00a0<\/span><span class=\"s19\">i arabista de La R<\/span><span class=\"s19\">eial Acad\u00e8<\/span><span class=\"s19\">mia,<\/span><span class=\"s19\">\u00a0sobre es ll<\/span><span class=\"s19\">inatges mallorquins prerromans \u2013<\/span><span class=\"s19\">molt\u00edssims<\/span><span class=\"s19\">&#8211;<\/span><span class=\"s19\">encara vigents, tots cristians durant s\u2019\u00e8poca\u00a0<\/span><span class=\"s19\">d\u2019Al-May\u00fbrqa,<\/span><span class=\"s19\">\u00a0\u00e9s ben il\u00b7lustratiu i mereix<\/span><span class=\"s19\">eria<\/span><span class=\"s19\">\u00a0article a part.\u00a0<\/span><span class=\"s19\">I com a mostra de sa vigorosa pres\u00e8ncia des llina<\/span><span class=\"s19\">tges \u00e0rabs i relatius bastar\u00e0<\/span><span class=\"s19\">\u00a0posar s\u2019<\/span><span class=\"s19\">exemple de sa pr\u00f2pia bibliografia consultada per elaborar aquest treball<\/span><span class=\"s19\">: es de cinc<\/span><span class=\"s19\">reconeguts erudits en s\u2019estudi de sa nostra hist\u00f2ria com s\u00f3n\u00a0<\/span><span class=\"s15\">C. Veny\u00a0<\/span><span class=\"s14\">Meli\u00e0<\/span><span class=\"s15\">, G. Llompart\u00a0<\/span><span class=\"s14\">Moragues<\/span><span class=\"s15\">, G. Camps\u00a0<\/span><span class=\"s14\">Moranta<\/span><span class=\"s15\">,\u00a0<\/span><span class=\"s15\">Onofre Vaquer\u00a0<\/span><span class=\"s14\">Benn\u00e0sar<\/span><span class=\"s15\">\u00a0o Pau Cateura\u00a0<\/span><span class=\"s14\">Benn\u00e0sser\u00a0<\/span><span class=\"s6\">(es g<\/span><span class=\"s6\">rafismes des llinatge \u2018Benn\u00e0<\/span><span class=\"s6\">ssar\u2019 s\u00f3n\u00a0<\/span><span class=\"s6\">ben variats<\/span><span class=\"s6\">, i com explic\u00e0rem en es<\/span><span class=\"s6\">\u00a0primer des cap\u00edtols d\u2019aquest treball, tots provenen de<\/span><span class=\"s6\">s cabdill\u00a0<\/span><span class=\"s15\">Ben Abet<\/span><span class=\"s6\">)<\/span><span class=\"s6\">.<\/span><\/p>\n<p class=\"s16\"><span class=\"s13\">\u00c1<\/span><span class=\"s13\">lvaro\u00a0<\/span><span class=\"s19\">Santamar\u00eda explica que d<\/span><span class=\"s19\">urant\u00a0<\/span><span class=\"s19\">sa<\/span><span class=\"s19\">\u00a0dominaci\u00f3 musulmana sa relaci\u00f3 entre es cristians amb\u00a0<\/span><span class=\"s19\">sos\u00a0<\/span><span class=\"s19\">sarra\u00efns fou de coexist\u00e8ncia recelosa i<\/span><span class=\"s19\">\u00a0de sensible marginaci\u00f3 social,\u00a0<\/span><span class=\"s19\">lo mateix que passaria\u00a0<\/span><span class=\"s19\">en es\u00a0<\/span><span class=\"s19\">principi entre es c<\/span><span class=\"s19\">ristians de despr\u00e9s de sa conqui<\/span><span class=\"s19\">sta i es sarra\u00efns conversos.\u00a0<\/span><span class=\"s19\">Com hem dit, no<\/span><span class=\"s19\">m\u00e9s poc abans de\u00a0<\/span><span class=\"s19\">1229<\/span><span class=\"s19\">,\u00a0<\/span><span class=\"s19\">ets almohades, es Val\u00ed<\/span><span class=\"s19\">\u00a0se mostra\u00a0<\/span><span class=\"s19\">especialment\u00a0<\/span><span class=\"s19\">intolerant amb\u00a0<\/span><span class=\"s19\">s<\/span><span class=\"s19\">o<\/span><span class=\"s19\">\u00a0cristianisme<\/span><span class=\"s19\">, p<\/span><span class=\"s19\">er\u00f2\u00a0<\/span><span class=\"s19\">no a bastament<\/span><span class=\"s19\">\u00a0com per esbucar\u00a0<\/span><span class=\"s13\">totes ses<\/span><span class=\"s19\">\u00a0bas\u00edliques paleocristianes que podrien haver servit de lloc de cult<\/span><span class=\"s19\">,\u00a0<\/span><span class=\"s19\">i\u00a0<\/span><span class=\"s19\">que en un context de persecuci\u00f3 prolongada no hagu\u00e9s tengut cap sentit.<\/span><span class=\"s19\">\u00a0D\u2019acord amb sa tesi<\/span><span class=\"s19\">\u00a0de Santamaria,\u00a0<\/span><span class=\"s19\">molts d<\/span><span class=\"s19\">es cristians, encara que\u00a0<\/span><span class=\"s19\">\u2018<\/span><span class=\"s19\">mossabirisats<\/span><span class=\"s19\">\u2019<\/span><span class=\"s19\">, serien persones amb \u2018possibles\u2019<\/span><span class=\"s19\">\u00a0-alguns incl\u00fas amb reconegut prestigi social-,<\/span><span class=\"s19\">\u00a0i per tant, capa\u00e7os de pagar a ses autoritats un impost especial per mantenir al manco\u00a0<\/span><span class=\"s19\">qualque\u00a0<\/span><span class=\"s19\">humil\u00a0<\/span><span class=\"s19\">lloc de cult consentit<\/span><span class=\"s19\">\u00a0per ocasions lit\u00fargiques especials<\/span><span class=\"s19\">, lo qual\u00a0<\/span><span class=\"s19\">no resulta tan estrany donat que\u00a0<\/span><span class=\"s19\">un\u00a0<\/span><span class=\"s19\">altre col\u00b7lectiu no sarra\u00ed, es<\/span><span class=\"s19\">\u00a0col\u00b7lectiu<\/span><span class=\"s19\">\u00a0jueu, tamb\u00e9 fou consentit i mantengu\u00e9 al manco una sinagoga<\/span><span class=\"s19\">\u00a0aix\u00ed com s\u2019antic (i actual)\u00a0<\/span><span class=\"s19\">assentament en e<\/span><span class=\"s19\">s\u00a0<\/span><span class=\"s19\">Call<\/span><span class=\"s19\">,\u00a0<\/span><span class=\"s19\">s\u2019<\/span><span class=\"s19\">exist\u00e8ncia\u00a0<\/span><span class=\"s19\">des qual\u00a0<\/span><span class=\"s19\">ja havia estat constatada a sa cr\u00f2nica de sa creuada pisano-catalana\u00a0<\/span><span class=\"s19\">anterior<\/span><span class=\"s19\">, en es\u00a0<\/span><span class=\"s19\">\u2018<\/span><span class=\"s12\">Liber Maiolichinus\u00a0<\/span><span class=\"s12\">de Gestis Pisanorum Illustribus<\/span><span class=\"s6\">\u2019<\/span><span class=\"s6\">.<\/span><\/p>\n<p class=\"s16\"><span class=\"s6\">Un altre element que no adm<\/span><span class=\"s6\">et cap dubte<\/span><span class=\"s6\">\u00a0i se remunta molt m\u00e9s enll\u00e0\u00a0<\/span><span class=\"s6\">de<\/span><span class=\"s6\">\u00a0sa roma<\/span><span class=\"s6\">nisaci\u00f3 que comen\u00e7a\u00a0<\/span><span class=\"s6\">es segle\u00a0<\/span><span class=\"s6\">I aC<\/span><span class=\"s6\">\u00a0\u00e9s s\u2019ininterrompuda tradici\u00f3 des tir amb bassetja, amb sa perman\u00e8ncia, fins s\u2019actualitat, des nom privatiu i exactament id\u00e8ntic a totes ses illes<\/span><span class=\"s6\">, un<\/span><span class=\"s6\">\u00a0aut\u00e8ntic f\u00f2ssil ling\u00fc\u00edstic<\/span><span class=\"s6\">\u00a0que\u00a0<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/jaumetercer.com\/images\/articulos\/toni_cantarellas\/part_iii\/bassetja\/image.jpeg\" alt=\"image\" width=\"250\" height=\"367\" \/>mos connecta amb\u00a0<\/span><span class=\"s6\">s<\/span><span class=\"s6\">os<\/span><span class=\"s6\">\u00a0natius originaris\u00a0<\/span><span class=\"s6\">i\u00a0<\/span><span class=\"s6\">que es catala<\/span><span class=\"s6\">ns denominen \u2018fona\u2019<\/span><span class=\"s6\">.\u00a0<\/span><span class=\"s6\">Sa veu\u00a0<\/span><span class=\"s12\">Bassetja<\/span><span class=\"s6\">\u00a0t\u00e9 exactament sa mateixa r<\/span><span class=\"s6\">el etimol\u00f2gica que es propi nom de Balears, derivat de\u00a0<\/span><span class=\"s6\">\u2018<\/span><span class=\"s12\">Ba\u2019l\u00e9-Yaroh<\/span><span class=\"s6\">\u2019<\/span><span class=\"s6\">. Es seu \u00fas, aix\u00ed com ses seves classes,\u00a0<\/span><span class=\"s6\">continuen essent\u00a0<\/span><span class=\"s6\">exactament\u00a0<\/span><span class=\"s6\">es<\/span><span class=\"s6\">\u00a0mateix<\/span><span class=\"s6\">o<\/span><span class=\"s6\">s que\u00a0<\/span><span class=\"s6\">ja\u00a0<\/span><span class=\"s6\">va descriure\u00a0<\/span><span class=\"s15\">Licofront de C\u00e0lcis (320 aC)<\/span><span class=\"s6\">.<\/span><span class=\"s6\">\u00a0Sabem que es bassetgers continuaren essent\u00a0<\/span><span class=\"s6\">guerrers\u00a0<\/span><span class=\"s6\">gimnetes\u00a0<\/span><span class=\"s6\">a t\u00edtol de mercenaris\u00a0<\/span><span class=\"s6\">perqu\u00e8 molt despr\u00e9s serviren\u00a0<\/span><span class=\"s6\">Roma a diverses campanyes com sa del C\u00e9sar a sa<\/span><span class=\"s6\">\u00a0G\u00e0<\/span><span class=\"s6\">l<\/span><span class=\"s6\">\u00b7l<\/span><span class=\"s6\">i<\/span><span class=\"s6\">a<\/span><span class=\"s6\">, i en tot cas, e<\/span><span class=\"s6\">s balears<\/span><span class=\"s6\">\u00a0mai\u00a0<\/span><span class=\"s6\">han\u00a0<\/span><span class=\"s6\">deixa<\/span><span class=\"s6\">t<\/span><span class=\"s6\">\u00a0de practicar es tir amb bassetja<\/span><span class=\"s6\">i tampoc<\/span><span class=\"s6\">, durant molt de temps,\u00a0<\/span><span class=\"s6\">ses costums culturals<\/span><span class=\"s6\">\u00a0de sa darrera etapa talai\u00f2tica<\/span><span class=\"s6\">.<\/span><span class=\"s6\">\u00a0Sa romanisaci\u00f3, que fou molt progressiva, tampoc pogu\u00e9 ser un episodi traum\u00e0tic de conqu<\/span><span class=\"s6\">i<\/span><span class=\"s6\">sta.\u00a0<\/span><span class=\"s19\">Com\u00a0<\/span><span class=\"s19\">as<\/span><span class=\"s19\">senyala\u00a0<\/span><span class=\"s21\">Manuel Fern\u00e1ndez-Miranda<\/span><span class=\"s19\">, s\u2019arribada des romans a Mallorca no va significar, ni molt manco, sa seva romanisaci\u00f3, que va ser posterior i molt progressiva. Molts d\u2019indicis suggereixen que s\u2019establiment rom\u00e0 a s\u2019illa fou fruit d\u2019un pacte\u00a0<\/span><span class=\"s19\">(<\/span><span class=\"s19\">\u2018Pax\u2019<\/span><span class=\"s19\">)<\/span><span class=\"s19\">entre ses parts bel\u00b7ligerants\u00a0<\/span><span class=\"s19\">quan arribaren<\/span><span class=\"s19\">\u00a0a una situaci\u00f3 t\u00e8cnica de \u2018tables\u2019 i<\/span><span class=\"s19\">\u00a0ses males\u00a0<\/span><span class=\"s19\">perspectives<\/span><span class=\"s19\">\u00a0per part des romans, que d<\/span><span class=\"s19\">uien anys intentant desembarcar\u00a0<\/span><span class=\"s19\">a\u00a0<\/span><span class=\"s19\">terra<\/span><span class=\"s19\">,\u00a0<\/span><span class=\"s19\">acostumats a sa batalla en camp obert,\u00a0<\/span><span class=\"s19\">d\u2019haver de lluitar\u00a0<\/span><span class=\"s19\">a una illa inh\u00f2spita\u00a0<\/span><span class=\"s19\">contra aquells irreductibles bassetgers\u00a0<\/span><span class=\"s19\">dins es seu propi territori<\/span><span class=\"s19\">. Excepte Palma i Pollentia (i qualque senzill fort\u00ed entre mitges), no hi ha constataci\u00f3 de viles romanes fins es canvi d\u2019era, i sabem per ses cr\u00f2niques d\u2019<\/span><span class=\"s21\">Estrab\u00f3\u00a0<\/span><span class=\"s19\">que s\u2019\u00fanica mesura d\u2019en\u00a0<\/span><span class=\"s21\">Cecilio Metello<\/span><span class=\"s19\">\u00a0fou sa de dur c<\/span><span class=\"s19\">enturacions i colons des d\u2019Hisp\u00e0<\/span><span class=\"s19\">nia que sumaven es<\/span><span class=\"s19\">\u00a0magre<\/span><span class=\"s19\">\u00a0total de 3000 individus a una \u00e8poca a sa qual s\u2019illa estava superpoblada, q\u00fcesti\u00f3 verificada pets estudis des ge\u00f2graf\u00a0<\/span><span class=\"s21\">Vicent Maria\u00a0<\/span><span class=\"s21\">Rossell\u00f3 Verger<\/span><span class=\"s19\">. Sa\u00a0<\/span><span class=\"s19\">descripci\u00f3 de Mallorca per part de\u00a0<\/span><span class=\"s21\">Plini es Vell\u00a0<\/span><span class=\"s19\">tamb\u00e9\u00a0<\/span><span class=\"s19\">s\u2019av\u00e9 amb aquesta hip\u00f2tesi<\/span><span class=\"s19\">.<\/span><span class=\"s19\">\u00a0Es\u00a0<\/span><span class=\"s20\">sermo vulgaris\u00a0<\/span><span class=\"s19\">des romans (que no \u00e9s lo mateix que es llat\u00ed cl\u00e0ssic\u00a0<\/span><span class=\"s19\">des registres\u00a0<\/span><span class=\"s19\">escrit<\/span><span class=\"s19\">s<\/span><span class=\"s19\">) va comen\u00e7ar a escampar-se poc a poc\u00a0<\/span><span class=\"s19\">fins arribar a ser generalisat dins<\/span><span class=\"s19\">\u00a0sa poblaci\u00f3 nativa en un\u00a0<\/span><span class=\"s19\">lent\u00a0<\/span><span class=\"s19\">proc\u00e9s de disgl\u00f2ssia que acabaria desp<\/span><span class=\"s19\">la<\/span><span class=\"s19\">\u00e7<\/span><span class=\"s19\">ant sa llengo nativa\u00a0<\/span><span class=\"s19\">i\u00a0<\/span><span class=\"s19\">conservant nom\u00e9s parts des seu substrat<\/span><span class=\"s19\">\u00a0per acabar conformant un\u00a0<\/span><span class=\"s19\">protorroman\u00e7 balear<\/span><span class=\"s19\">\u00a0que a finals de s\u2019\u00e8poca d\u2019influ\u00e8ncia bizantina i amb s\u2019entrada de sa protecci\u00f3 carol\u00edngia<\/span><span class=\"s19\">, adquiriria una f<\/span><span class=\"s19\">eso<\/span><span class=\"s19\">mia bastant pr<\/span><span class=\"s19\">\u00f2xima a s\u2019occit\u00e0 i molt parescuda an es<\/span><span class=\"s19\">\u00a0parlar des continent<\/span><span class=\"s19\">.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Fa uns mesos Toni Cantarellas, editor de sa revista Toc-Toc,\u00a0se centrava en ses darreres troballes que s\u2019han fet d\u2019un personatge extraordinari, el gran senyor Ben Abet, per desfer sa tesi catalanista de s\u2019any zero de sa conquista de 1229 o, com ell anomenava, es mite de sa\u00a0tabula rasa. Lluny d\u2019aquesta\u00a0tabula rasa\u00a0que es catalanisme ha conseguit &hellip; <\/p>\n<p class=\"link-more\"><a href=\"https:\/\/safundacio.es\/es\/documents\/altres-documents\/es-cristians-dal-mayurqa-un-estatus-tolerat-part-iii-de-iv\/\" class=\"more-link\">Continue reading<span class=\"screen-reader-text\"> &#8220;Es cristians d&#8217;Al-May\u00fbrqa: Un estatus tolerat (Part III de IV)&#8221;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":1115,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[33],"tags":[],"class_list":["post-1114","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-altres-documents"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/safundacio.es\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1114"}],"collection":[{"href":"https:\/\/safundacio.es\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/safundacio.es\/es\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/safundacio.es\/es\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/safundacio.es\/es\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1114"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/safundacio.es\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1114\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/safundacio.es\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1115"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/safundacio.es\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1114"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/safundacio.es\/es\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1114"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/safundacio.es\/es\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1114"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}